ekonomi nedir

Ekonomi Nedir? Nasıl Çalışır?

Ekonomik sistemin en yalın hâliyle anlatımı; para, kredi, harcama, gelir, borç alma-borç verme, vb. kavramlardır. Bu kavramlar ekonomi sistemini oluşturduğu gibi ekonominin gücünü belirlemede etkili olduğu gerçektir. Bunlardan en temel ve en çok bilinen kavramlardan biri kredidir. Kredi; ileri zaman tarihli geri ödemek üzere alınan para olarak tanımlanmakta olup, ekonomiye güç sağlayan temel ögelerden biridir. Daha fazla kredi kullanımı, daha fazla harcama yapıldığı, daha fazla gelir ve borç verenlerden daha fazla kredi alınabileceği anlamına gelmektedir. Bu sebeple, kredi ayrıca borç yaratmakta olup harcamalar daha sonrasında azaltılmalıdır. Bu durumun özeti olarak da hükümetler ekonomiyi kontrol altında tutmak için faiz oranlarını düşürür ve yükseltir.

Ekonomi, dünya gidişatında en önemli etkenlerden birisidir. Ekonomi, dünya üzerinde yaşayan her bireyin yaşamında etkin bir rol oynamakla birlikte hayatın yönünü belirlemede en önemli unsurdur. Bu sebeple ekonomi bilinmesi gereken, anlamaya değer bir kavramdır.

Ekonomi, farklı farklı tanımları mevcut olsa da temel olarak üretici ve tüketicinin buluştuğu, alım-satım yapılan yer olarak tanımlanmaktadır. Bununla birlikte, ekonomik aktiviteye her ülkenin faaliyetler ve işleyişi farklılık göstermekle birlikte benzer işleyiştedir.

Enflasyon, Deflasyon ve Merkez Bankaları

En kolay ifadeyle anlatılması gerekirse enflasyonda mal ve hizmet arzı önemli ölçüde artmaz, ancak talebin artması durumudur. Harcamalar hızla artarken, üretim artmaması, bu sebeple mevcut mal ve hizmete talep arttığı için fiyat artışı olarak piyasaya yansıması olarak tanımlanır. Enflasyonun belirlenmesinde Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) önemli göstergelerden birisidir.

Deflasyon, enflasyonun tam tersi durumudur. Bu, genellikle harcamalardaki düşüş nedeniyle, belirli bir süre içinde fiyatlarda genel bir düşüş olarak tanımlanır. Daha az harcama olduğundan, daha fazla bir durgunluk olması durumudur.

Deflasyon için önerilen bir çözüm ise genellikle uygulanan yöntem faiz oranlarının düşürülmesidir. Öncelikle kredi borcunu azaltarak, bireyler daha fazla borç almak için teşvik edilmesi durumudur. Enflasyon gibi deflasyon da Tüketici Fiyat Endeksi ile ölçülebilmektedir.

Ekonomi sistemi içerisinde hakkında yorum yapılan bankalar, örnekler verilen bankalar özel ticari bankalardır. Bu banka türleri esas olarak bireylere ve işletmelere hitap etmektedirler. Merkez bankaları ise bir ulusun yönetiminden sorumlu devlet kurumlarıdır. Para politikasını belirlemede etkin ve etkili role sahiptirler. Bu kategoride, Amerika Birleşik Devletleri Merkez Bankası, İngiltere Bankası, Çin Halk Bankası ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası gibi devletlere ait finansal kurumlar önemli örneklerdir. Bir diğer önemli işlevleri de dolaşımda para ekleme dahil etmek ve faiz oranlarını kontrol etmek olduğu bilinmektedir. Faiz oranlarını artırmak, enflasyon kontrolden çıktığında merkez bankalarının karar yönetiminde olduğu bir durumdur. Faizler arttığında, borç faizi daha yüksektir, bu yüzden borçlanma o kadar cazip görünmemektedir. Bireylerin borçlarını da ödemesi gerektiğinden, harcamaların azaltması beklenmektedir.

Burada incelenen ekonomi modeli kredi durumu etrafında oluşturulmuş olup, daha fazla kredi ile, ekonomi patlamalarını oluşturur. Daha az krediyle, daralır. Bu olaylar, kısa vadeli borç döngüleri oluşturmak için alternatif, sırasıyla, uzun vadeli borç döngülerinin bir parçasını oluşturmaktadırlar.

Faiz oranları, ekonomi katılımcılarının davranışlarının çoğunu etkiler ve belirleyici olur. Fiyatlar yüksek olduğunda, tasarruf daha mantıklı hâle gelir, çünkü harcamalar bir öncelik kadar önemli değildir. Düşürüldüklerinde, harcamalar daha mantıklı bir karar gibi gözükmektedir.