İndikatör Nedir? Neden Kullanılır?

Kelime anlamı gösterge olarak tanımlanabilen indikatör, piyasa eğilimini görmeye yarayan araçtır. İndikatörler giriş, çıkış ve dönüş noktalarını bulmaya yardımcı olur. Bu tanıma istinaden fiyat veya hacim verilerinin farklı formüllerle hesaplandığı matematiksel göstergeler olarak, yatırım yapan kişiler için karar noktasında önemli bir etkendir.

İndikatör türleri

İndikatörler al- sat sinyalleri hakkında olabildiği gibi, ekonomik veri saatlerini gösteren türlerde de olabilmektedir. Her indikatör piyasadaki farklı bir durumu veya veriyi ifade eder ve yatırımcılara getiri oranlarını artırmaları açısından yol gösterici olabilir.

İndikatörün doğru kullanımı

Teknik analizin araçları olmaları nedeniyle, yaygın kullanılsalar dahi, her indikatörün yanlış sonuçlara neden olma ihtimali vardır. Bu sebeple bir analiz sırasında birden çok indikatör kullanılması tavsiye edilmektedir. Birden fazla indikatörün bir arada kullanılmasıyla fiyat daha iyi analiz edilebilir ve doğru işlem fiyatını tespit edebilmek, yatırımdan daha yüksek getiri sağlama ihtimalini artırır.

Osilatör nedir?

Piyasalarda trend oluşmamış ve fiyatlar yatay bir bantta hareket ediyorsa, trendin içinde düzeltme seviyelerini tespit eden indikatörlere osilatör denir.

Teknik analizlerde yaygın olarak 12 tip indikatör kullanılır ve bu indikatörlerin alt türleri vardır. Yaygın kullanılan beş indikatörü aşağıdaki şekilde gruplayarak, açıklayabilir.

 1 – Hareketli Ortalamalar (Moving Averages):

●       Basit Hareketli Ortalamalar (SMA)

●       Üssel Hareketli Ortalamalar (EMA)

●       Ağırlıklı Hareketli Ortalamalar

Fiyatın içinde bulunduğu son dönem fiyat ortalamasını almak için kullanılan en temel gösterge ve fiyat hareketinin olağan seyrinden ne kadar sapma gösterdiğini anlamanın en iyi yollarından biridir. Geçmişe yönelik belirli bir fiyat verisinin ortalamasını alarak şimdiki fiyat seviyesinde işaretlemeyi sağlar. Böylece mevcut fiyatın geçmişe yönelik ortalamasından ne kadar uzakta olduğu tespit edilebilir ve ortalamadan gerçekleşmiş sapma ile önemli verilerin birleştirilmesi işlem kararını belirler. Hareketli ortalamalar, hesaplanma şekillerine göre kendi içinde farklı türlere ayrılmaktadır. Bu türlerin açıklamalarını Hareketli Ortalamalar (Moving Averages) Nedir? başlıklı yazımızdan okuyabilirsiniz.

2 – Bollinger Bantları (Bollinger Bands):

Bollinger Bantları birçok uzman tarafından sıklıkla kullanılan ve yatırımcılar tarafından getirdiği avantajlardan ötürü tavsiye edilen bir indikatördür. Rasyonel ve bilgi tabanlı yatırım planları yapabilmek için, John Bollinger tarafından icat edilmiştir.

Hareketli ortalama kullanılarak çizdirilmektedir ve bu ortalamalardan faydalanarak fiyatlardaki değişim izlenmektedir. Temel olarak, hareketli ortalama ve standart sapma kullanılır. Ayrıca trend değişiminin sinyallerini de vermektedir.

Bollinger bandında hareketli ortalamanın standart sapması hesaplanarak toplamda üç adet seviye çizgisi elde edilir. Düşük volatilitenin yüksek volatiliteyi oluşturacağı, yüksek volatilitenin de düşük volatiliteye neden olacağı ve bunun bir döngü şeklinde devam edeceği esasına dayanmaktadır. Bollinger bandı hareketli ortalamayı da içinde barındırdığı için seviyeler, destek-direnç ve pivot bölge olarak kullanılmaktadır.

3 – Parabolic SAR:

  Parabolic SAR, genelde bir enstrümanın kısa vadede görünümünü analiz etmek ve alım-satım zamanı hakkında bilgi edinmek isteyen yatırımcılar tarafından kullanılmaktadır. Parabolic SAR indikatörü, piyasanın çift yönlü işlem imkânı sunması nedeniyle kullanımına uygun olup, “Stop and Reverse” yani “dur ve ters pozisyon al” anlamına gelmektedir. SAR kısaltması, “Durdur ve Dön” anlamına gelmektedir.

Parabolic kavramı eğilimi takip eden (gecikmeli) bir göstergedir. Güçlü bir eğilim sırasında parabolik bir eğri içinde kalma eğilimi gösteren fiyatlara göre, takip eden durdurma göre kaybı ayarlamak veya giriş veya çıkış noktalarını belirlemek için kullanılabilmektedir.

 Parabolik SAR, öncelikle potansiyel stop noktalarını ve dönüşleri belirlemek için kullanılan bir zaman ve fiyat teknik analiz aracıdır.

4 – Ichımoku İndikatörü:

Tek bir grafikte birden fazla göstergeyi bir araya getiren bir teknik analiz yöntemidir ve potansiyel destek ve direnç fiyat bölgeleri hakkında bilgi sağlar. Alım satım kararının teknik analizinde bir araç olarak, ağırlıklı olarak mum grafiklerinde kullanılır. Aynı zamanda bir tahmin aracı olarak, gelecek trendlerin yönü ve piyasa ivmesini belirlemeye çalışırken bu yöntemden yaygın olarak faydalanılmaktadır.

Ichimoku Bulutu, 1930’lu yılların sonlarına doğru Goichi Hosada adlı bir Japon gazeteci tarafından kavramsallaştırılmış ve terim hâline gelmiştir. Bu yenilikçi alım-satım stratejisi, on yıllar süren çalışmalar ve teknik geliştirmeler sonucunda ancak 1969 yılında yayınlanabilmiştir. Hosada, bu sisteme Japonca’ da bir bakışta denge grafiği anlamına gelen Ichimoku Kinyo Hyo adını vermiştir.

Ichimoku Bulutları veya Eşitlik Grafiği olarak da anılan Ichimoku İndikatörü, finansal piyasalarda destek, direnç ve trend belirlenmesinde yardımcı olur. Tek bir görüntü ile trend belirleme ve trende dair potansiyel sinyaller de görülebilmektedir. Çok karışık gibi gözükse de kullanım açısından aslında kullanışlı ve basit bir indikatördür.

Grafik olarak beş çizgiden oluşur.

Dönüş Çizgisi: 9 periyotluk hareketli ortalama

Temel Çizgi: 26 periyotluk hareketli ortalama

Öncü Span A: Dönüş ve Temel çizgilerinin gelecekteki 26 periyotluk hareketli ortalamaları

Öncü Span B: 52 periyotluk hareketli ortalamanın gelecekteki 26 periyottaki gösterimi

Gecikmeli Span: Mevcut periyodun kapanış fiyatının 26 periyot geçmişteki gösterimi

5 – ZigZag İndikatör:

ZigZag göstergesi, bir hissenin fiyatındaki gürültünün, yani aşağı-yukarı yönlü yüksek hareketin olumsuz etkilerini elimine etmek için kullanılabilir. ZigZag, belirtilen oran ya da yüzdeden az olan fiyat değişiklikleri filtre etmektedir. Esas kullanım amacı, grafiğin görsel incelemesini kolaylaştırmaktır. Bu indikatör önemli dönüş noktalarını gösterdiği için Elliot Dalga Sayımı ile ilgilenenlerin kullanabileceği bir gösterge türüdür.