Blockchain Avantajları ve Dezavantajları Nelerdir?

Birçok Blockchain ağı, dağıtılmış bir dijital kayıt defteri olarak çalışan merkeziyetsiz veri tabanları olarak tasarlanmıştır. Bu Blockchain kayıt defterleri, veriyi kriptografik kanıtlarla birbirine bağlı kronolojik bir sıralama olarak organize eden bloklar hâlinde kaydedip depolamaktadır. Blockchain teknolojisinin yaratılması, güvene dayalı olmayan bir ortamda artırılmış güvenlik sunmasıyla çeşitli iş dalları için birçok avantajı beraberinde getirmektedir. Fakat, merkeziyetsiz yapısının yarattığı bazı dezavantajlar da bulunmaktadır. Örnek olarak geleneksel merkezi veri tabanlarına kıyasla Blockchain ağlarının verimliliği daha sınırlı ve daha fazla depolama kapasitesine ihtiyaç duymaktadır.

AVANTAJLARI

Dağıtılmış olması

Blockchain verisi dağıtılmış node ağındaki binlerce aygıtta tutulduğu için sistem ve veri, teknik arızalar ile kötü niyetli saldırılara karşı oldukça güçlü durmaktadır. Her bir ağ node’u veri tabanının bir kopyasını yapabilmekte ve saklayabilmektedir. Bu sayede de tek bir arızaya açık nokta bulunmaz yani tek bir node’un çevrimdışı olması ağın güvenliği ya da çalışmasını etkilememektedir. Bunun aksine, çoğu klasik veri tabanı bir ya da birkaç sunucuya dayanmakta, böylece teknik arıza ve siber saldırılara karşı daha dayanıksız hâle gelmektedir.

Değişmezlik

Onaylanmış blokların geri döndürülmesi neredeyse imkansızdır ancak veri bir kere Blockchain üzerine kaydedildiğinde bunu değiştirmek ya da çıkarmak aşırı zordur. Bu özellik Blockchain’i finansal kayıtları ya da denetim izi gerektiren diğer verileri saklamak için çok uygun bir teknoloji hâline getirmektedir çünkü Blockchain’de yapılan her değişiklik takip edilmekte olup, dağıtılmış ve halka açık bir kayıt defterine değiştirilemeyecek şekilde kaydedilir.
Örnek olarak, bir işletme çalışanlarının sahtekârlık yapmasını engellemek için Blockchain teknolojisini kullanabilmektedir. Bu senaryoda, Blockchain şirket içinde yapılan tüm finansal işlemlerin güvenli ve değişmez bir kaydını sağlayabilmektedir. Bu durum, bir çalışanın şüpheli parasal işlemleri saklamasını çok zorlaştırmaktadır.

Güvene Dayalı Olmayan Sistem

Çoğu geleneksel ödeme sistemlerinde, ticari işlemler yalnızca dahil olan iki partiye değil aynı zamanda banka, kredi kartı şirketi ya da ödeme sağlayıcı gibi bir bir aracıya da dayanmaktadır. Blockchain teknolojisi kullanırken buna gerek yoktur çünkü dağıtılmış node ağı işlemleri madencilik adı verilen bir süreç kullanılarak doğrulamaktadır. Bu nedenle, Blockchain sıklıkla “güvene dayalı olmayan” sistem olarak nitelendirilmektedir. Dolayısıyla, Blockchain sistemi tek bir organizasyona güvenmenin riskini ortadan kaldırır ve ayrıca aracıları ya da üçüncü partileri kullanmayarak genel masrafları ve işlem ücretlerini azaltmaktadır.

Dezavantajları

%51 Saldırıları

Bitcoin Blockchain’ini koruyan Proof of Work mutabakat algoritması yıllar içinde etkinliğini kanıtlanmıştır. Fakat, Blockchain ağlarına yapılması muhtemel birkaç potansiyel saldırı vardır ve %51 saldırısı da bunlar arasında en çok tartışılanıdır. Böylesi bir saldırı ağ hashleme gücünün %50’den fazlasının kontrolünün bir birimin eline geçmesiyle gerçekleştirilebilmekte ve işlemlerin kötü niyetle dışarıda bırakılması ya da sıralamalarının değiştirilmesiyle de sonuçlanabilmektedir.

Teorik olarak mümkün olsa da Bitcoin Blockchain’ine daha önce başarılı bir %51 saldırısı gerçekleşmemiştir. Ağ büyüdükçe güvenlik de artar ve madencilerin alacağı ödül dürüst çalıştıkları müddetçe daha yüksek olacağından büyük miktarlarda para ve kaynağı Bitcoin’e saldırmak için kullanmaları oldukça düşük bir ihtimâl olmaktadır. Bunun dışında başarılı bir %51 saldırısı yalnızca kısa bir süre öncesinde yapılmış en yeni işlemleri değiştirebilir çünkü bloklar birbirine kriptografik kanıtlarla bağlı bulunmaktadır (daha eski blokları değiştirmek erişilmesi mümkün olmayan bir hesaplama gücü gerektirmektedir). Ayrıca, Bitcoin Blockchain’i çok dirençlidir ve herhangi bir saldırıya karşı hızla kendini uyarlayabilir.

Veriyi Değiştirmek 

Blockchain sistemlerinin bir diğer olumsuz yani da verinin bir kere Blockchain’e eklendikten sonra değiştirilmesinin çok zor hatta neredeyse imkânsız olmasıdır. Değişmezlik Blockchain’in sağladığı en büyük avantajlardan biri olsa da bu her zaman iyi değildir. Blockchain verisini ya da kodunu değiştirmek çok zorludur ve genellikle bir zincirin terk edildiği ve yenisinin başlatıldığı hard fork’u gerektirmektedir.

Özel Anahtarlar

Blockchain açık anahtar (ya da asimetrik) kriptografi kullanarak kullanıcılarının kendi kripto para birimlerine (ya da herhangi bir başka Blockchain verisine) sahip olmalarını sağlamaktadır. Her Blockchain hesabına (ya da adresine) ait iki adet anahtar vardır; bir açık anahtar (paylaşılabilir) ve bir de özel anahtar (gizli tutulmalıdır). Kullanıcıların kendi varlıklarına erişebilmeleri için özel anahtarları gereklidir yani kullanıcılara kendi bankaları gibi davranırlar. Eğer bir kullanıcı kendi özel anahtarını kaybederse, parasını kaybetmiş olur ve bunu düzeltebilmek için yapılabilecek hiçbir şey yoktur.

Verimsiz

Blockchain’ler, özellikle de Proof of Work kullananlar oldukça verimsiz olarak nitelendirilmektedir. Madencilik çok rekabetçi olduğu ve her on dakikada bir yalnızca bir kazanan olduğu için, diğer tüm madencilerin çalışmaları boşa gitmiş olacaktır. Madenciler geçerli bir blok hashi bulma şanslarını arttırmak için devamlı olarak hesaplama güçlerini arttırmaya çalıştıkça son birkaç yılda Bitcoin ağı tarafından kullanılan kaynak miktarı büyük oranda artmış olduğu bilinmektedir. Şu anda bu ağın tükettiği enerji Danimarka, İrlanda ve Nijerya gibi birçok ülkenin tükettiğinden daha fazla olduğu bilinmektedir.

Depolama

Blockchain kayıt defterleri zamanla çok büyük hâle gelebilmektedir. Bitcoin blockchain’i şu anda yaklaşık 200 GB alana ihtiyaç duymaktadır. Blockchain boyutlarındaki büyüme sabit belleklerdeki büyümenin üzerindedir ve kayıt defteri bireylerin indirip ve saklayabilmesi için fazla büyük hale gelirse ağ node kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabilmektedir.

Paylaş: